نشريه

آثار - منابع

عضويت

ارتباط با ما

جستجو

  • اميرالمومنين(عليه السلام): «فضيلت وبرتري عمل به اخلاصي است که در آن است.»
  • اميرالمومنين(عليه السلام): «مومن سه نشانه دارد : راستي ،يقين و آرزوي کوتاه »
  • اميرالمومنين(عليه السلام): «هر کس که سخن خدا را راهنماي خود بگيرد ، به استوارترين راه ها هدايت مي شود نهج البلاغه خطبه 147»
  • اميرالمومنين(عليه السلام): « اگر خلوص داشته باشي به رستگاري مي رسي.»
  • اميرالمومنين(عليه السلام): « هر چيزي نيازمند عقل است و عقل نياز به ادب دارد.»

مذهب و نقش آن در بازسازي علوم اجتماعي

شست علمي «مذهب و نقش آن در بازسازي علوم اجتماعي» با مناظره علمي حجت الاسلام والمسلمين پارسانيا و پروفسور برونو لاتور فرانسوي با موضوع رابطه دين و اجتماع برگزار شد.

نشست علمي «مذهب و نقش آن در بازسازي علوم اجتماعي»، با حضور حجت الاسلام والمسلمين حميد پارسانيا عضو هيأت علمي دانشگاه باقر العلوم و پروفسور برونو لاتور، فيلسوف و جامعه شناس فرانسوي، در پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي قم برگزار شد.

در ابتدا دکتر قائمي به بيان افکار و نظريات پروفسور لاتور پرداخت و اظهار داشت: برونو لاتور مفهوم مدرني از طبيعت را معرفي کرده است و بهترين راه حل براي جلوگيري از بحران هاي زيست محيطي را استفاده از منشأهاي ديني عنوان کرده است.

وي افزود: لاتور معتقد است که انسان هاي مدرن که از يقين ديني و باورهاي آخرالزماني فاصله گرفته اند همواره زماني که در آن زندگي مي کنند را آخرالزمان تلقي مي کنند که به نوعي بي بند و باري نسبت به طبيعت منجر مي شود.

قائمي خاطرنشان کرد: راه حل اين موضوع اين است که ما هم بايد با زبان آخرالزماني با آنها صحبت کنيم و آخرالزمان هاي مصنوعي بسازيم که به آن آخرالزمان پيشگيري کننده مي گويند.

وي افزود: لاتور براي ساختن اين آخرالزمان ها مفهوم حقيقت طبيعت را مطرح مي کند که در الهه طبيعت که همان گايا است خلاصه مي شود و معتقد است که انتساب محيط زيست به گايا مي تواند تا حدودي احترام مردم به محيط زيست را برانگيزد.


در ادامه پروفسور برونو لاتور با بيان اين که بحث اصلي ما در بيان رابطه دين و  اجتماع است، گفت: اين که دين و عقلانيت و ماديت و روحانيت در مقابل هم قرار مي گيرند به خاطر اين تعريف از علوم اجتماعي است که در آن حوزه هاي مختلف زندگي از قبيل دين و سياست و اقتصاد و تکنولوژي از هم جدا هستند و ما بايد به دنبال مطالعه پيوندهاي اين بخش ها باشيم تا اتصال صحيح ميان اجزاي جامعه برقرار کنيم.

وي افزود: مکتب برقرار کننده ارتباط ميان انسان ها با همديگر و اشياء و حتي خداوند است و من به دنبال اين هستم که ببينم چگونه مي شود ميان دين و طبيعت ارتباط بر قرار کرد و دين چگونه مي تواند راهکار حفظ طبيعت را به انسان بياموزد.

فيلسوف و جامعه شناس فرانسوي خاطرنشان کرد: من احساس کردم که با رويکردي که در ايران به دين وجود دارد بتوانيم جايگزين مناسبي براي ديدگاه ملال آور غرب نسبت به محيط زيست به ما بدهد که با توجه به آن بتوانيم انسان را نسبت به طبيعت حساس کنيم.


در ادامه حجت الاسلام والمسلمين حميد پارسانيا، به تبيين ديدگاه پروفسور لاتور و ديگر فلاسفه مادي گراي غرب پراخت و گفت: آقاي لاتور عقيده دارد که جهان مدرن خالي از عقيده به متافيزيک نيست و بريا طبيعت روحي را قائل است که به آن گايا مي گويد و اين عقيده همان دين است که ضد اديان الهي است.

وي با بيان اين که پذيرش گايا و سخن گفتن از اين که طبيعت ترجمه اي از گايا است مستلزم سطحي از عقلانيت است که به شناخت حقيقت قائل باشد، اظهار داشت: ما در اسلام به لحاظ معرفتي عقلانيتي داريم که مي توانيم با حقيقت مرتبط شويم و معرفتي که يک برساخته اجتماعي نيست.

حجت الاسلام والمسلمين پارسانيا با اشاره به اين که روي آوردن لاتور به گايا متأثر از سنت تاريخي جهان غرب است که ريشه در يونان دارد، خاطرنشان کرد: گايا الهه اي است که جنبه تشبيهي و تنزيلي در آن غلبه يافته است و جهت تنزيه و تعالي در آن از بين رفته است و اين خصوصيت ريشه در فرهنگ يوناني و آميختگي مسيحيت با آن فرهنگ دارد.

وي افزود: خداي اسلام به لحاظ فيض و رحمت گسترده خود با همه اشيا همراه و قرين است و در همه آنها حضور دارد بدون آن که آميخته و ممزوج با آنها باشد؛ در الهيات اسلامي همه انچه را که آقاي لاتور از وجود گايا در تمام اشياء توقع دارد وجود دارد و بدون آنکه خداود مقيد به حدود طبيعي زماني و مکاني شود و با همه همراه است و به همه رنگ و تعيّن مي دهد بدون آنگه خودبه رنگ تعين و يا قيدي در آيد و به همين دليل انسان مسلمان درهمه فعاليت هاي روزانه خود و ارتباط با اشياء خود را در محضر خداوند و در تعامل با او مي داند.

عضو هيأت علمي دانشگاه باقرالعلوم(ع) خاطرنشان کرد: خدايي که لاتور در جهان مدرن بر مي گزيند و از عقيده به آن سخن مي گويد الهه اي است که براي مشکلات زيست محيطي امروز از آن ياد مي کند و ترديدي نيست که انسان از ناحيه محيط زيست با تهديدات گسترده اي روبرو است ولي مشکلات انسان معاصر به اين مسأله محدود نمي شود و زيست اجتماعي نيازمند به حوزه اي از معنا است که اصل زندگي و مرگ را توجيه کند و آن خداست.

وي تصريح کرد: الهيات توحيدي اسلام با حفظ خصلت تنزيهي خود از خداوندي سخن مي کند که مرگ را دروازه خروج از محدوديت ها و ورود به آرامش ابدي مي داند.

استاد حوزه و دانشگاه با بيان اين که بايد ميان حوزه نظر و عمل تفکيک قائل شد، افزود: با صرف نظر از برنامه ريزي و حقوقي که در اسلام در مواجهه با طبيعت داريم مسأله اصلي ما در مواجه با طبيعت خود طبيعت نيست بلکه مشکل اصلي از انسان شروع مي شود و نتيجه آن در نهايت خود را در طبيعت نشان مي دهد؛ مواجهه غلط با طبيعت به خاطر ترجمه غلطي است که انسان از خود دارد و نقطه بنيادين حل اين مسأله در شناخت از خود خلاصه مي شود.

منبع:خبرگزاري رسا



2012-2004 @ حقوق مطالب، تصاوير و طرح قالب براي سايت انجمن مطالعات اجتماعي حوزه علميه قم محفوظ است